Een man die zijn tijd vooruit was

 

Genealogisch onderzoek is boeiend, maar wordt pas echt leuk als de voorkomende personen in figuurlijke zin tot leven komen. Dat beleef je als zodanig als je informaties ontvangt die meer zijn dan alleen een geboortedatum of een overlijdenslocatie.

 

Dat naamgenoten met elkaar trouwen kom je bij stamboomonderzoek geregeld tegen. De uitdaging is dan al snel of er een gemeenschappelijke voorvader valt te achterhalen. In het familiebestand dat door de Heijstek Familiestichting wordt onderhouden en toegankelijk is gemaakt op het internet, is te zien dat op 12 mei 1910 Antoinetta Heijstek haar jawoord gaf aan Johannes Heijstek. In het tweede deel van deze publicatie leest u de familierelaties van hun (voor)ouders.

 

Klik hier voor alle foto’s bij dit artikel.

 

 

De ondernemer Heijstek

 

Van Johannes Heijstek, in Almkerk geboren op 9 november 1882 weten we nu nog dat het een persoon was die aanzien genoot. Samen met een heer Visser bezat hij in het Noord-Brabantse Nieuwendijk een modern agrarisch loonwerkbedrijf. Op het briefpapier van hun bedrijf spraken zij over de Hooi- en Stroohandel Heijstek en Visser, loon-dors, -pers en ploegerij. Zij waren dus van vele markten thuis.

 

Van deze Heijstek is in overleveringen vastgelegd dat het een man was die weliswaar met weemoet over vroeger kon spreken, maar die modernisering van zijn onderneming niet uit te weg ging. Een voorbeeld hiervan is dat hij op een gevorderde leeftijd met zijn bedrijf overschakelde van dorsen naar maaidorsen. Wat op zijn minst gezegd revolutionair genoemd kon worden.

 

Zo kocht hij van A. Koekoek, waar hij in zijn jongere jaren als machinist op landbouwmachines had gewerkt, een stoomdorsmachine. Het is een voorbeeld dat hij anders dacht dan menig andere loonwerker in zijn naaste omgeving die modernisering zag als een inbreuk op verworven rechten.

 

Heijstek was een visionair en zag in dat als je krachten kon bundelen je een sterkere positie kon innemen in een snel veranderende wereld. Zo ging hij in zijn woon- en werkomgeving op pad om een organisatie op te zetten wat als een voorloper van het Landbouwschap gezien kan worden. Hij zag het als zijn missie de jongeren in de branche te overtuigen dat tijden veranderen en dat zij nu moesten samenwerken om te bereiken wat zij vroeger alleen niet konden verwezenlijken.

 

Een man van daden zo kon Johannes ook worden genoemd waarbij hij niet altijd makkelijk in de omgang was. Toen hij meende dat er te weinig gebeurde in de opgezette organisatie, eiste hij strijd voor de goede doelen. Van nabij maakte hij mee dat een ieder een loonbedrijf kon oprichten. Hij vond dat onrecht jegens de bestaande bedrijven die tonnen hadden geïnvesteerd en die steeds meer omzet en verdiensten zagen verdwijnen. Hij was voorstander van een vestigingsregeling die de bestaande bedrijven zou beschermen tegen de nieuwe. Daarbij hij was soepel genoeg om het zakelijke inzicht te aanvaarden, dat elk bedrijf hoe oud en eerbiedwaardig ook is, dagelijks opnieuw zal moeten bewijzen dat het zijn reden tot bestaan heeft.

 

Tot hoge leeftijd heeft Johannes Heijstek zijn bedrijf geleid en stond geregeld met zijn laarzen in de Brabantse klei.

 

Een huwelijk tussen bloedverwanten

 

Vrijdag 28 juni 1816, het is niet alleen een mooie Brabantse nazomerdag, maar ook een bijzondere. Het is de dag waarop de Muntwet wordt aangenomen en daarmee “God zij met ons” als het officiële randschrift voor de Nederlandse gulden in gebruik genomen! Jenetta Cornelisdr Bestervelt , huisvrouw in Emmikhoven, was met dit laatste misschien niet bekend. Zij was vanmorgen na een onrustige nacht opgestaan en voelde aan de spanning van haar dikke buik dat ze zeer waarschijnlijk deze dag nog, en wel voor het eerst, moeder zou gaan worden. De dertig weken echo bestond nog niet zodat ze niet wist dat zij zwanger was van een jongetje.

 

Tien maanden eerder, op maandag 25 september 1815, was Jenetta in Emmikhoven-Waardhuizen getrouwd met Lodewijk Janse Heijstek, zoon van Jan Lodewijksz Heijstek en Seyke Huijbertse Koekkoek.

Lodewijk Janse was weduwnaar van Maike Bastiaansdr Hollander die hem zeven kinderen schonk, maar die jammerlijk genoeg op 22 april 1814, op de zevende dag na de geboorte van haar laatste kind was overleden.

 

Het op 28 juni 1816 geboren kind werd in de gemeente Emmikhoven aangegeven en kreeg de naam Cornelis mee. Jenetta zou haar man in de jaren hierna nog drie kinderen schenken.

 

Cornelis Heijstek groeide op in Emmikhoven en huwde op 11 maart 1837 in Sleeuwijk Antonetta van der Stelt. Zij woonden in een pand aan de Buitendijk 47 in Nieuwendijk. In dit gezin werden negen kinderen geboren. Twee daarvan zijn zondagskind Arie [geboren op 10 oktober 1847] en Cornelis [geboren op dinsdag 20 februari 1850].

Ter wille van de volledigheid wordt opgemerkt dat hun jongste kind in dit gezin Antonie Cornelis was, waarover eerder op deze weblog is gepubliceerd.

 

 

Van Arie is bekend dat hij op 24 december 1873 in Werkendam Adriana “Naatje’” Hakkers trouwde en met haar een gezin stichtte van vier kinderen. Waarvan het derde kind Antoinetta is die op 11 maart 1878 in Velsen werd geboren. Arie overleed in Velsen op woensdag 7 april 1880.

 

 

Ook Cornelis trouwde en wel op 29 juli 1874 te Emmikhoven met Dirkske van der Stelt. Dirkse werd tienmaal zwanger van hem. Jammerlijk genoeg zijn zeven van haar kinderen jong overleden. Johannes was haar zesde kind en zag op 9 november 1882 in Almkerk het daglicht. Hij overleed op 16 mei 1957 eveneens in Almkerk.

 

 

De hiervoor genoemde Antoinetta Heijstek en Johannes Heijstek hebben elkaar eens ontmoet en aardig gevonden. Het klikte tussen de twee zodat zij op enige moment tot een huwelijk besloten. Van dit echtpaar is hiermee aangetoond dat zij Cornelis Heijstek en Antonetta van der Stelt als voorouders delen en dus bloedverwant zijn.

Het huwelijk werd op 12 mei 1910 in Almkerk voltrokken. In de jaren daarna werden zes kinderen in hun trouwboekje bijgeschreven.

 

Met dank aan Hans Heijstek uit Bilthoven voor het welwillend beschikbaar stellen van de foto’s en het verstrekken van informatie over zijn grootvader.

 

 


            Lodewijk Janse Heijstek                        X                   Jenetta Cornelisdr Bestervelt

             * 31-03-1778 Almkerk                                             * 21-11-1780

             † 12-5-1852 Emmikhoven                                        † .. - .. - ..

Cornelis Heijstek

Sijke Heijstek

Zegerina Heijstek

Huijbert Heijstek

                   Cornelis Heijstek                       X                      Antonetta van der Stelt

             * 28-06-1816 Emmikhoven                                         * 2-4-1818

             † 18-3-1852 Emmikhoven                                          † .. - .. - ..

Antoinetta

Adriana

Sija

Alida

Lodewijk

Lodewijk

Arie

Cornelis

Antonie Cornelis

     CornelisHeijstek            X       Dirkske van der Stelt

   * 20-2-1850 Emmikhoven         * 24-2-1849 Emmikhoven

   † 12-5-1891 Almkerk               †15-2-1924 Almkerk

ArieHeijstek                     X        Adriana Hakkers

* 10-10-1947 Emmikhoven           * 16-8-1853 Werkendam

†  7-4-1880 Velsen                      † 6-9-1899 Sleeuwijk

 

Cornelis

Adriana

Adriana

Cornelis

Johannes

Johannes

Adriana

Adriana

Arie

Arie

 

Adriana

Adriana

Antoinetta

Arie Adrianus

 

                 Johannes Heijstek                          X                      Antoinetta Heijstek

              * 9-11-1882 Almkerk                                                *11-3-1878 Velsen

              † 16-5-1957 Almkerk                                                † 11-11-1939 Almkerk

Cornelis Arie

n.n. Nomens Nescio

Adriana Dirkje

Dirkje Adriana

Dirkje Adriana

Arie Johannes